Jhr. Gerhard Alberda van Menkema & Dijksterhuis op 67 jarige leeftijd. Ed. Frankfort, 1898
1 van 3
Vorige
Volgende

2021 100 jaar Groninger Museum en Menkemaborg


‘Jubileumjaar voor de Menkemaborg, 100 jaar geleden geschonken aan het Groninger Museum’

In 2021 is het honderd jaar geleden dat de Menkemaborg geschonken werd aan het Groninger Museum.
De schenking werd gedaan door de erfgenamen van de laatste bewoner van de Menkemaborg, Gerhard Alberda van Menkema en Dijksterhuis. Hij overleed in 1902 en in dat jaar werd de andere borg van de familie, de borg Dijksterhuis in Pieterburen, op afbraak verkocht. De goederen van beide borgen werden geveild met uitzondering van het staatsieledikant.
De erfgenamen, de kinderen van Gerhard’s overleden zuster Anna Elisabeth Lewe van Nijenstein, wilden de Menkemaborg graag behouden. Samen met de provincie Groningen en de gemeente Uithuizen kon het Groninger Museum de schenking aanvaarden. Een adviescommissie werd samengesteld en de taken werden verdeeld. De Commissaris van de Koningin moest zorgen voor de restauratie van de gebouwen. De burgemeester van de gemeente Uithuizen moest zorgen voor de restauratie van de tuin en de boomsingel. De directeur van het Groninger Museum moest zorgen voor de inrichting en organisatie van de Menkemborg. Dat was niet eenvoudig, want gebouwen en tuinen waren in slechte staat.
Op grond van een tuintekening, gemaakt door de Fa. H. Copijn & Zn uit Groenekan in 1923, werd de tuin aangelegd en kon in juni 1924 geopend worden voor betalende bezoekers. De borg werd gerestaureerd en daarna het schathuis. Laatste kreeg een woongedeelte en een theekamer waar pannenkoeken werden geserveerd. De Menkemaborg werd in 1927 geopend als museum.

In 1969 werd de Stichting Museum Menkemaborg opgericht en deze zorgt sindsdien voor de exploitatie en beheer van gebouwen, tuinen en collectie. Bijna de hele collectie is eigendom van het Groninger Museum. In de honderd jaar als museum zijn de kamers steeds vollediger ingericht. Gelukkig is door de erfgenamen, leden van de familie Lewe van Nijenstein veel geschonken en gelegateerd aan het Groninger Museum. Niet alleen meubels en schilderijen, maar ook porselein en zilver is in de Menkemaborg te zien. Daarnaast zijn in de loop van de eeuw aanvullingen gedaan met voorwerpen, schilderijen, portretten enzovoort afkomstig van andere, veelal afgebroken, borgen of Groninger families.

De Menkemaborg geeft, aan de hand van de volledig ingerichte kamers, de historische tuinen, grachten en singel, een indrukwekkend beeld van het leven en wonen op een Groninger borg in de 18de eeuw.

Jaarlijks wordt er aan de hand van een thema gewisseld in de opstelling en de objecten. Het is een andere manier van kijken naar de volledige inrichting, waarbij het lijkt alsof de bewoners ieder moment binnen kunnen lopen.
Dit jaar is vanaf 2 april de tentoonstelling ‘Volkomen uit de tijd, design in de Menkemaborg’ gepland. Eigentijdse objecten uit de collectie van het Groninger Museum in een 18de-eeuws interieur: opvallend en verrassend!